In vrijwel elk consult met een moeder komt het aan bod. Soms in letterlijke zin. Maar net zo vaak tussen de zinnen door: "Mag ik dit wel willen voor mezelf?"
Ik kan het bijna zien aankomen. En ik snap het. Het kan zo logisch voelen om steeds te geven, aan je kinderen, aan je partner, aan het huis, dat het na een tijd een gewoonte wordt. En als je op enig moment iets wél voor jezelf zou willen, is dat gevoel er direct. Mag ik dit wel? Is dit niet egoïstisch?
Dit stuk gaat over dat gevoel. En over hoe je het kunt tackelen.
Waar dat gevoel vandaan komt
Mom guilt is niet iets wat één moeder is overkomen. Het zit overal om je heen. In de manier waarop moeders in films worden neergezet. In wat je van je eigen moeder hebt meegekregen. In de stille verwachting die je overal voelt zonder dat iemand haar hardop uitspreekt. De boodschap: een goede moeder denkt eerst aan haar kinderen, dan aan haar gezin, en pas daarna aan zichzelf.
Voor een middag voor jezelf kun je die stem meestal wel het zwijgen opleggen. Bij een plastische ingreep is het hardnekkiger. Dan komen er hele concrete vragen bij. Kan ik zoveel geld aan mezelf uitgeven, terwijl er ook andere dingen zijn die het gezin nodig heeft? Wie zorgt er voor de kinderen tijdens mijn herstel, en hoe leg ik aan mijn partner uit dat ik weken minder kan tillen? En wat voor voorbeeld geef ik mijn kinderen: dat je mag veranderen wat je niet fijn vindt aan jezelf, of dat je juist tevreden hoort te zijn met wat er is?
Dat zijn geen kleine vragen. Ze stapelen zich op tot iets wat je misschien niet in één woord kunt vangen, maar wel meteen herkent: mag ik dit wel willen?
Waarom is mom guilt bij plastische chirurgie zo sterk
Er speelt nog iets bij een plastische ingreep dat een middag voor jezelf niet doet. Een borstvergroting, een buikwandcorrectie, een lift, het is zichtbaar. Anderen zien het, en kunnen erover oordelen, ook zonder er iets over te zeggen.
Daarbij zit er nog een stigma op cosmetische chirurgie. In de media, in gesprekken, in stille oordelen wordt het vaak neergezet als ijdel of oppervlakkig. Als je zelf al twijfelt, blijft dat oordeel plakken. Ook al zegt niemand het tegen je
Voor jezelf kiezen is niet egoïstisch
Wat ik graag hardop wil zeggen: voor jezelf kiezen is geen egoïsme.
Egoïsme is dingen doen ten koste van anderen. Voor jezelf zorgen is dat niet. Het is een voorwaarde om er langdurig voor anderen te kunnen zijn. Een moeder die uit gewoonte altijd achteraan staat, is niet automatisch een betere moeder. Ze is een moeder die minder van zichzelf voelt, minder ruimte heeft, minder rust doorgeeft aan de mensen om haar heen.
En als je voor jezelf kiest, of dat nu een borstvergroting is, een middag voor jezelf, of iets anders wat je gewoon leuk vindt, leer je je kinderen impliciet dat het mag. Dat een vrouw ook een mens is, met eigen wensen, eigen keuzes, eigen ruimte. Dat is misschien wel de belangrijkste boodschap die je door kunt geven.
Wat je helpt om er uit te komen
Ik heb niet de illusie dat je mom guilt weg kunt praten in één consult. Het is een gevoel dat je al lang meedraagt, dat gaat niet in een middag. Wat wel helpt, in mijn ervaring:
Benoem het hardop. Bij ons in het consult, bij een vriendin, bij je partner. Het feit dat je het uitspreekt neemt al iets van de zwaarte weg. Zolang het onuitgesproken blijft, blijft het onbespreekbaar, en blijft het groeien.
Onderzoek waar het vandaan komt. Is het je moeder, is het iets uit je opvoeding, is het de omgeving waarin je opgroeide? Als je snapt waar het gevoel is ontstaan, kun je jezelf vergeven dat het er is. Het is geen fout van jou.
Vraag jezelf: zou ik dit een vriendin gunnen? Bijna altijd is het antwoord ja. Als een vriendin bij je zou komen met precies jouw vraag, zou je haar zeggen dat het mag. Dat ze het waard is. Dat ze niet egoïstisch is. De vraag is dan waarom je jezelf datzelfde niet gunt.
Neem de tijd. Een goede beslissing gedijt niet onder schuld. Als je je nu overweldigd voelt, geef jezelf ruimte. In ons consult heb je alle tijd om je twijfels te onderzoeken. En als je nog niet klaar bent, is dat óók goed. Wij zeggen regelmatig "nog niet", en soms is dat het beste advies.
Onze rol in het traject
Bij een consult ben ik onderdeel van het proces. Niet als adviseur voor de ingreep zelf, dat is Maartens werk, maar voor precies dit soort gesprekken. Voor wat er onder de wens leeft. Voor de vragen die je jezelf al lang stelt en die je nog niet ergens hardop hebt kunnen bespreken.
Wat ik dan vaak zie: vrouwen die opgelucht ademhalen als iemand hun schuld hardop benoemt en zegt dat het mag. Dat is bijna elke keer een stille draai in het gesprek. Van "ik denk dat ik dit eigenlijk niet mag willen" naar "ik denk dat ik dit best mag willen, ik wist het alleen niet."
Voor moeders die iets voor zichzelf overwegen: kom binnen zonder je schuld al bij de deur af te leggen. Neem 'm mee. We bespreken 'm samen. En als er iets uit dat gesprek komt waar je verder mee wilt, geweldig. Als het uitmondt in "nog niet" of "toch maar niet", is dat óók een uitkomst. Beide zijn goed. Er is ruimte voor allebei.
Er is ruimte voor jou.
Veelgestelde vragen
Relevante behandelingen
Heb je dit artikel gelezen en wil je verder kijken naar wat er voor jou mogelijk zou kunnen zijn? Deze behandelingen sluiten aan op het onderwerp van dit artikel.
Tot slot
Dus als je jezelf de vraag stelt of je dit wel mag willen voor jezelf: ja, dat mag. En als de guilt daar niet direct in mee wil gaan, ook goed. Neem 'm mee. We bespreken 'm samen.
